آمادگی های سونوگرافی
راهنمای جامع آمادگیهای سونوگرافی؛ کلید تشخیص دقیق و باکیفیت
سونوگرافی یکی از ایمنترین و رایجترین روشهای تصویربرداری است که پزشکان برای بررسی ارگانهای داخلی بدن از آن استفاده میکنند. اما یک نکته بسیار حیاتی وجود دارد: کیفیت تصاویر سونوگرافی مستقیماً به همکاری و آمادگی شما بستگی دارد. وجود گاز در رودهها یا خالی بودن مثانه در زمان نامناسب، میتواند مانع از دیدن ضایعات کوچک شود و تشخیص پزشک را به تأخیر بیندازد.
در این مقاله، تمام آمادگیهای سونوگرافی را به تفکیک نوع آزمایش بررسی میکنیم تا با خیالی آسوده برای نوبت خود آماده شوید.
۱. آمادگی برای سونوگرافی شکم، کبد و کیسه صفرا
هدف از این نوع سونوگرافی، بررسی دقیق کبد، کیسه صفرا، پانکراس و طحال است. برای اینکه رودهها بر روی این اندامها سایه نیندازند، نکات زیر را رعایت کنید:
-
ناشتا باشید: حداقل ۸ تا ۱۲ ساعت قبل از آزمایش، هیچ نوع غذا یا نوشیدنی (به جز آب) میل نکنید. هضم غذا باعث انقباض کیسه صفرا میشود و مشاهده سنگ یا ضایعات آن را غیرممکن میکند.
-
پرهیز از غذاهای نفاخ: از ۲۴ ساعت قبل، مصرف حبوبات، سبزیجات خام و نوشابههای گازدار را متوقف کنید. گاز روده بزرگترین دشمن امواج سونوگرافی است.
-
سیگار نکشید: نیکوتین باعث افزایش ترشحات معده و حرکت روده میشود که میتواند در کیفیت تصویر اختلال ایجاد کند.
۲. آمادگی برای سونوگرافی لگن و مثانه
در این سونوگرافی که برای بررسی مثانه، رحم و تخمدانها (در زنان) یا پروستات (در مردان) انجام میشود، مثانه شما باید کاملاً پر باشد.
-
آب زیادی بنوشید: حدود ۱ ساعت قبل از نوبت، شروع به نوشیدن ۴ تا ۶ لیوان آب کنید. مثانه پر مانند یک پنجره شفاف عمل میکند و به امواج اجازه میدهد تا به اندامهای عمقیتر لگن برسند.
-
تخلیه مثانه ممنوع: تا زمانی که تکنسین سونوگرافی از شما نخواسته است، از تخلیه مثانه خودداری کنید. احساس فشار در این مرحله کاملاً طبیعی و برای آزمایش ضروری است.
۳. آمادگیهای سونوگرافی بارداری
آمادگی برای سونوگرافی بارداری بسته به سن جنین متفاوت است:
-
سه ماهه اول: در هفتههای ابتدایی بارداری، مشابه سونوگرافی لگن، شما باید با مثانه کاملاً پر مراجعه کنید تا رحم به خوبی دیده شود.
-
سه ماهه دوم و سوم: در این مراحل که جنین بزرگتر شده و توسط مایع آمنیوتیک احاطه شده است، معمولاً نیازی به پر بودن مثانه نیست؛ مگر اینکه پزشک مورد خاصی (مثل بررسی دهانه رحم) را درخواست کرده باشد.
۴. آمادگی برای سونوگرافی داپلر عروق
سونوگرافی داپلر برای بررسی جریان خون در رگها استفاده میشود.
-
پرهیز از محرکها: از ۲ ساعت قبل از آزمایش، مصرف کافئین (قهوه و چای) و نیکوتین (سیگار) را متوقف کنید. این مواد باعث انقباض رگها میشوند و نتایج بررسی جریان خون را تغییر میدهند.
-
دمای بدن: سعی کنید قبل از آزمایش در محیطی با دمای متعادل بمانید تا رگهای سطحی پوست منقبض نشوند.
۵. نکات عمومی و بهداشتی برای تمام سونوگرافیها
فارغ از نوع آزمایش، این موارد عمومی را رعایت کنید:
-
لباس راحت بپوشید: لباسهای دو تکه و گشاد بهترین انتخاب هستند تا دسترسی به ناحیه مورد نظر آسان باشد.
-
از لوسیون و پودر استفاده نکنید: در روز آزمایش، به پوست ناحیه مورد نظر کرم، لوسیون یا پودر تالک نزنید. این مواد میتوانند بین پوست و پروب دستگاه فاصله ایجاد کنند و کیفیت تصویر را پایین بیاورند.
-
جواهرات را در خانه بگذارید: اشیای فلزی در مسیر امواج اختلال ایجاد میکنند؛ بنابراین زیورآلات خود را قبل از تست باز کنید.
سوالات متداول
۱. آیا میتوانم داروهای همیشگی خود را مصرف کنم؟ بله؛ مصرف داروهای ضروری با مقدار کمی آب مشکلی ایجاد نمیکند، مگر اینکه سونوگرافی همراه با آزمایشهای خاصی باشد که نیاز به قطع دارو داشته باشد.
۲. اگر سونوگرافی شکم و لگن را همزمان داشته باشم چه کنم؟ در این صورت شما باید هر دو شرط را رعایت کنید؛ یعنی ۸ ساعت ناشتا باشید، اما ۱ ساعت قبل از آزمایش مقدار زیادی آب بنوشید تا مثانهتان پر شود.
۳. آیا سونوگرافی تیروئید نیاز به آمادگی خاصی دارد؟ خیر؛ سونوگرافی تیروئید، پستان و اندامهای حرکتی معمولاً نیاز به ناشتایی یا پر بودن مثانه ندارند و فقط رعایت بهداشت پوست کافی است.
