موارد انجام کلونوسکوپی:

احساس عدم دفع کامل، اسهال یا یبوست مزمن، خون مخفی در مدفوع، خونریزی بدون علت مشخص از  مقعد، درد قسمت تحتانی شکم ،رویت زود هنگام پولیپ ها و ضایعات کولون و تعیین خوش خیمی و بدخیمی آن ها، سابقه بدخیمی گوارشی در بستگان درجه یک، لزوم پیگیری بیماری های التهابی روده.

موارد قابل توجه قبل از انجام کلونوسکوپی:
درموارد زیر حتما پزشک معالج خود را مطلع نمایید:

  1. اختلال انعقادی خون و حاملگی
  2. حساسیت دارویی
  3. سابقه بیماری(خصوصا بیماری قلبی)
  4. مصرف انسولین، داروهای رقیق کننده خون، داروهای ورم مفاصل ، فرآورده های آسپرین ، محصولات آهن دار وآنتی بیوتیک.

مراحل انجام کلونوسکوپی

تزریق آرام بخش برای افزایش آرامش و تحمل درد بیمار
بیمار به سمت چپ دراز می کشد
از طریق مقعد و به آرامی، کلونوسکوپ آغشته به ژل وارد رکتوم و روده بزرگ بیمار می شود.
در صورت نیاز به مشاهده بهتر، توسط پمپ هوا به داخل روده ها تزریق می شود و ممکن است دل درد و یا احساس دفع گاز برای بیمار ایجاد شود.
خارج کردن کلونوسکوپ پس از ۱۵ الی ۶۰ دقیقه
چنانچه به هر دلیلی، بررسی روده مکن نشود، به تشخیص پزشک، کلونوسکوپی به تاریخ دیگری موکول می گردد و یا بیمار جهت CT Scan و عکس برداری با اشعه X ارجاع داده می شود.
در صورت غیر طبیعی بودن مشاهدات کلونوسکوپی (مشاهده پولیپ یا بافت ناهنجار در معاینه)
نمونه بیوپسی توسط پنس بیوپسی و از طریق کولونوسکوپ برداشته می شود.
نمونه برای تجزیه و تحلیل دقیق تر به آزمایشگاه پاتولوژی ارسال می شود.

نکته:

چنانچه کولونوسکوپی برای شناسایی محل خونریزی صورت گیرد، ممکن است خونریزی از طریق کولونوسکوپ با تزریق داروهای خاص یا انعقاد حرارتی کنترل شود.
در صورت مشاهده پولیپ، ضایعه با جدید ترین دستگاه های مجهز به کوتر و کنترل خونریزی (APC)  برداشته خواهد شد.
مراحل جانبی کلونوسکوپی بدون درد انجام می شود.
برداشتن نمونه های بیوپسی ممکن است دلایل متفاوتی دارد و الزاما به معنای مشکوک بودن به سرطان نمی باشد و می تواند دلایل متفاوتی داشته باشد.

پولیپ ها و دلیل برداشتن آن ها:

ضایعات غیرطبیعی دیواره روده بزرگ که اندازه آنها از یک نقطه کوچک تا چندین اینچ متغیر است، پولیپ نامیده می شوند و در بیشتر موارد خوش خیم هستند. با این حال از طریق برداشتن پولیپ روده و آزمایش پاتولوژی، بررسی دقیق تر انجام می شود و تشخیص زود هنگام سرطان روده بزرگ میسر می گردد. برای از بین بدن پولیپ های ریز از روش بیوپسی کامل و در مورد پولیپ های بزرگتر از تکنیک پولیپکتومی استفاده می شود. این مراحل بدون درد هستند.
در تکنیک پولیپکتومی، سیم حلقه مانندی به وسیله کولونوسکوپ وارد شده و پولیپ از طریق جریان الکتریکی، از دیواره روده جدا می شود.

شایع ترین عوارض حین کولونوسکوپی

  • ایجاد زخم و یا سوراخ در جدار دیواره روده بزرگ هنگام کولونوسکوپی یا برداشتن پولیپ
    تقریبا ۱ درصد موارد از ناحیه بیوپسی یا برداشت پولیپ خونریزی اتفاق می افتد.چنانچه خونریزی خود به خود قطع نشود، از طریق کولونوسکوپ کنترل شده و در موارد بسیار کمی نیاز به جراحی خواهد داشت.
  • واکنش به داروهای آرام بخش و عوارض آن ها برای بیماران قلبی و ریوی یکی دیگر از خطرات کولونوسکوپی است.

از این رو لازم است در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر با پزشک بیمار تماس گرفته شود:

  • درد شدید شکم
  • تب و لرز
  • خونریزی از مقعد که بیش از نیم فنجان باشد (خونریزی می تواند حتی چند روز بعدی از پولیپکتومی رخ دهد)

بعدی از انجام عمل کولونوسکوپی چه رخ می دهد؟

پس از کولونوسکوپی از شما می خواهند تا مدتی در محل انجام کولونوسکوپی بمانید.
اثر داروها تقریبا حدود ۱ ساعت بعدی از عمل کاهش می یابد. ممکن است اثر داروهای مسکن و آرام بخش ۱ روز باقی بماند. بنابر این لازم است شخص در این مدت استراحت نموده و از انجام فعالیت هایی که نیاز به تمرکز حواس دارند خودداری کند از جمله رانندگی. در روز انجام کولونوسکوپی حتما یک نفر همراه داشته باشید.
نفخ شکم یا احساس دفع گاز، ممکن است تا چند ساعت بعدی از آزمایش ادامه داشته باشد که با دفع  گاز از شکم برطرف می شود. در اغلب موارد در همان روز نتیجه بررسی و به اطلاع بیمار می رسد. مگر این که نمونه بیوپسی گرفته شده باشد که در این صورت برای بررسی بیشتر به آزمایشگاه ارسال خواهد شد و نتیجه چند روز بعدی مشخص خواهد شد.